گروه سياسي-مجمع تشخيص مصلحت نظام انتقال مرکز سياسي کشور در مکان مناسب جهت بهبود و اصلاح استقرار جمعيت را به تصويب کرد. انتقال مرکزيت سياسي کشور از تهران سال هاست به بحث برخي از مجامع تبديل شده است. هر زمان که معضلا شهر تهران بيش از پيش نمايان مي شود اين بحث نيز حالت جدي تري به خود مي گيرد. مباحثي چون انفجار جمعيت شهر تهران، مشکل بودن خدمات رساني به شهروندان اين ابر شهر، گسترش بي رويه اين شهر و آلودگي هاي زيست محيطي از جمله علت هايي است که برخي را به فکر تغيير مرکزيت از تهران به سايرمناطق انداخته است. تمرکز وزارت خانه ها و ادارات مهم در تهران اين شهر را هر روزه ميزبان انبوه کساني مي کند که گاه حتي براي يک امضا از روستايي دوردست به تهران مي کشاند.اين موضوع علاوه بر تحميل هزينه هاي بسيار به اقشار آسيب پذير گاه آنان را دچار سردرگمي نيز مي کند.از سوي ديگر تمرکز امکانات رفاهي و تفريحي بسياري از خانواده هاي مرفه و بالاتر از متوسط را در جستجوي رفاه و استفاده بهتر از اين امکانات به تهران مي کشاند.درخواست انتقال بسياري از کارمندان دولت براي ادامه خدمت در شهر تهران از جمله مواردي است که بيانگر اين موضوع است. اگرچه ممنوعيت انتقال به شهرهايي چون تهران چندسالي است که در ادارات عملي شده است، اما هجوم هرساله نيروي کاري که از مناطق مختلف کشور به اين شهر سرازير مي شود و البته نيازي به حکم انتقال اداري نيز ندارد براين شرايط بغرنج مي افزايد. اما به هرحال انتقال مرکزيت سياسي در طول دوران سي ساله اي پس از انقلاب از تهران به شهرهاي ديگر دغدغه برخي از دولت ها نيز بوده استکه البته هيچ گاه تا نزديکي آن نيز پيش نرفتند.آخرين بار که اين موضوع مطرح شد در دولت نهم بود که سرپرست وزارت کشور ازانتقال پايتخت بعنوان يکي ازگزينه هاي مطرح براي کاهش حجم تقاضاي مسکن ,اشتغال ومحدوديتهاي فعلي تهران خبرداد.
انتقال مرکز، تمرکززدايي
ايران، سرزمين کهني است که از زمان هخامنشيان تاکنون بارها و بارها نسبت به تعويض و انتقال مرکز حکومت خود اقدام کرده است.  از پايتختي شوش تا تهران 39 بار انتقال مرکز صورت گرفته که طي آن 29 شهر به پايتختي برگزيده شده اند; شوش، پاسارگاد، شيراز، دامغان، اشک آباد، تيسفون، بيشاپور، کازرون، بخارا، نيشابور، مرو، زرنج، بخارا، طبرستان، اصفهان، همدان، ري، غزنين، سمرقند، هرات، گرگانج، مراغه، تبريز، اردبيل، قزوين، ساري، مشهد، کرمان و تهران، مراکز حکومتي ايران کهن سال بوده اند که به آنها گاهي دارالخلافه، گاهي آستانه، گاهي حضرت و گاهي پايتخت گفته اند. به طور متوسط هر 65 سال يکبار پايتخت ايران عوض شده است. اما تهران شهري است که بيش از 220 سال پايتخت سه حکومت قاجار، پهلوي و جمهوري اسلامي بوده و در حال حاضر با مسائلي مواجه است که نظر کارشناسان را به انتقال مرکزيت از آنجا به جايي ديگر معطوف کرده است.  در گذشته هر 39 بار انتقال مرکز حکومت به دليل مسائل امنيتي و سياسي صورت گرفته است; ولي اين بار به نظر مي رسد که مسائل اقتصادي اجتماعي و فرهنگي هستند که ضرورت انتقال را مطرح مي کنند.  تمرکز بيش از حد جمعيت در کلانشهر تهران به هر دليلي که باشد مشکلات عمده اي مانند گره هاي ترافيکي غيرقابل حل، اتلاف انرژي غيرمتعارف، افزايش مضاعف هزينه هاي شهري، اتلاف ميليون ها ساعت وقت منابع انساني، خطر بالقوه خسارات ناشي از زلزله، مشکلات زيست محيطي و آلودگي هاي هوا و صدا و مشکلات بهداشتي ناشي از انفجار جمعيت در کلانشهر تهران از مهمترين عواملي هستند که انتقال پايتخت را به عنوان يکي از راه حل هاي موجود مطرح مي کنند.  انتقال مرکز به نقطه ديگر به شکلي که اکنون مطرح است و پايتخت آينده حداقل تا 50 سال آينده نبايد جمعيتي بيش از 000.250 نفر داشته باشد، گره اي از مشکلات موجود را برطرف نخواهد کرد. لذا دولتمردان بيش از انتقال سياسي مرکز بايد به فکر برنامه ريزي براي انتقال ظرفيت هاي اقتصادي و تجاري تهران به جاي ديگر باشند، در واقع تمرکززدايي بيش از آن که از پايتخت مطرح باشد، از تهران بزرگ مطرح است، آمار نشان مي دهد:  1) مصرف بنزين 000.2500 خودرو در تهران حدود 13ميليون ليتر در روز است; يعني 5/2ليتر براي هر خودرو که البته استاندارد جهاني آن 2 ليتر براي هر خودرو است.  2) تردد 000.500.2 دستگاه خودرو در مساحتي که حداکثر ظرفيت تردد خودرو در آن 000.750 دستگاه است.  3) مقدار آلاينده هاي هوا در تهران روزانه 1400 تن است.  4) ميزان اتلاف وقت در ترافيک تهران 2ميليارد ساعت در سال است (آمار سال 1382).  5) طبق تحقيقات به عمل آمده در زماني که موتور ماشين هاي تهراني ها روشن مي شود، تنها 44درصد آن واقعا صرف رفت و آمد ضروري شده و 56درصد آن در ترافيک يا جست وجوي پارکينگ هدر مي رود.  اگر چه برخي از کارشناسان انتقال مرکز را از تهران به علت پيچيدگي هاي خاص موجود در ساختار اقتصادي اجتماعي و فرهنگي فقط در حد پاک کردن صورت مساله مطرح مي کنند، ولي به نظر مي رسد که همين پيچيدگي هاي خاص به علاوه عدم وجود زير ساخت هاي مناسب شهري در تهران جهت خدمات رساني به جمعيت چندين ميليون پايتخت، خود دليلي براي تمرکززدايي از اين کلان شهر باشد.  نقاط قوت انتقال پايتخت در قبال محدوديت هاي آن مانند کمبود منابع آبي در ساير نقاط به قدري هست که دولتمردان و مديران کلان اقتصادي را به طور جدي به اين مهم مشغول سازد.
مصوبه مجمع تشخيص براي انتقال پايتخت
مجمع تشخيص مصلحت نظام انتقال مرکز سياسي کشور در مکان مناسب جهت بهبود و اصلاح استقرار جمعيت را به تصويب کرد.به گزارش ايلنا،در جلسه ديروز مجمع تشخيص مصلحت نظام، ادامه بررسي و تدوين سياست هاي کلي در بخش آمايش سرزمين پيگيري شد و با حضور کارشناسان مربوطه از دولت و مجلس شوراي اسلامي موارد ذيل به تصويب رسيد:و-رعايت ملاحظات امنيتي و دفاعي در استقرار جمعيت و فعاليت در سرزمين با تکيه بر:1-انتخاب مکان هاي مناسب و استقرار مراکز زيست و فعاليت جهت اقدامات توسعه متوازن و همچنين مراکز حياتي و حساس متناسب با ملاحظات اقتصادي، اجتماعي، سياسي، فرهنگي، امنيتي و پدافند غيرعامل2-فعاليت هاي توسعه اي ملي و استاني در مناطق مرزي با اعطاي مشوق هاي اقتصادي و تقويت زيربناها و استقرار مناسب جمعيت و تقويت نيروهاي نظامي و انتظامي با توجه به تهديدات.3-ساماندهي سطوح خدمات و استقرار جمعيت در کشور با توجه به مديريت سوانح طبيعي، حوادث، منابع آب و رعايت شرايط زمين شناسي جهت افزايش ضريب ايمني تاسيسات زيربنايي و حياتي و ابنيه مراکز جمعيتي و شهرها و روستاها4-تقويت همگرايي، يکپارچگي ملي، وحدت و پيوندهاي اجتماعي با ارتقا سطح توسعه يافتگي مناطق مختلف کشور و ايجاد قطب ها و کانون هاي توسعه5-انتقال مرکز سياسي کشور در مکان مناسب جهت بهبود و اصلاح استقرار جمعيت و فعاليت در کشور تا پايان چشم انداز6-توسعه متوازن روستاها و شهرهاي کوچک و پيشگيري از مهاجرت هاي بي رويه به مراکز استان ها.ادامه بررسي اين سياست ها در جلسه آينده مجمع ادامه خواهد يافت. سيدمهدي هاشمي که پس از برکناري پور محمدي سرپرستي وزارت کشور را به عهده داشت دراولين نشست خود با خبرنگاران بابيان اين مطلب گفته بود: بحث انتقال پايتخت يکي از موضوعاتي بوده که از قبل نيز در دستور کار بوده و از دستور خارج نشده است.هاشمي با بيان اينکه در اين دولت نيز يکي از موضوعاتي که مطرح شده طرح انتقال پايتخت است، اظهار داشت: با توجه به پيش بيني هايي که در خصوص بحث مسکن و اشتغال و محدوديت هايي که در تهران وجود دارد به عنوان يک گزينه طرح انتقال پايتخت به عنوان يک گزينه مورد بررسي و تجديد نظر قرار گرفته است.وي افزود: کارگروهي بر روي اين موضوع در حال بررسي هستند حال اينکه بخشي از کار منتقل شود يا کل کار در حال بررسي است و ممکن است طرح هاي مشابهي هم به تصويب و اعلام شود.