EBTEKAR NEWSPAPER
چهارشنبه, 20 آذر 1398   Wednesday 11 December 2019

سرمقاله

تبادل زندانیان به مذاکره ختم نمی‌شود

محمدرضا ستاری

گروه ایران و جهان - دو ماه قبل لایحه تحویل مجرمان در هنگ‌کنگ به دولت چین، باعث بروز اعتراضاتی شد که رفته رفته علی‌رغم عقب‌نشینی کری لم، رئیس اجرایی هنگ‌کنگ از این طرح نه نتها از دامنه آن کاسته نشد، بلکه اکنون منجر به تنش‌های بین‌المللی برای پکن شده است. در طول هفته‌های گذشته با تشدید اعتراضات، ده‌ها هزار نفر از مردم هنگ‌کنگ تقریباً همه روزه در خیابان‌ها حضور دارند و در موارد زیادی نیز با نیروهای امنیتی و پلیس درگیر شده‌اند. این امر تا به آنجا پیش رفته که دو روز قبل تمامی پروازهای فرودگاه بین‌المللی هنگ‌کنگ لغو شد.
معترضان که اغلب آنها را جوانان و دانشجویان تشکیل می‌دهند معتقدند که این لایحه قانونی باعث از بین رفتن خودگردانی هنگ‌کنگ شده و مسئولان محلی این شهر قصد دارند که به طور کامل هنگ‌کنگ را در ا ختیار پکن قرار دهند.
موقعیت خاص هنگ‌کنگ
هنگ‌کنگ آمیزه‌ای از یک دوگانه منحصر به فرد است. دولت- شهری که هم مستقل است و هم زیر سایه چین قرار دارد. از سوی دیگر این شهر به عنوان یکی از نمادهای استعمار بریتانیا از منظر اقتصادی، اجتماعی و توسعه جامعه مدنی تقریباً تمامی معادلات سایر مناطق مشابه خود را نیز تغییر داده است. این شهر با بیش از هفت میلیون جمعیت، اکنون یکی از مهم‌ترین مراکز مالی و تجاری آسیاست و از سال 1842 تا 1997 جزئی از مستعمرات بریتانیا محسوب می‌شد. در سال 1997 با پایان یافتن معاهده اجاره 99 ساله هنگ‌کنگ توسط بریتانیا، این شهر به خاک اصلی خود محلق شد، اما همچنان طبق قرارداد باید تا سال 2047 میلادی به صورت خود‌مختار اداره شود.
از زمان الحاق هنگ‌کنگ به چین، شهروندان این شهر بارها نسبت به سیاست پکن در قبال هنگ‌کنگ معترض بوده و معتقدند که دولت کمونیست چین همواره در صدد بسط حاکمیت سیاسی خود بر این جزیره بوده است. از سوی مقابل همزمان با اوج‌گیری اعتراضات اخیر در این شهر، مقامات چینی و مسئولان محلی هنگ‌کنگ معترضان را متهم به براندازی و جدایی‌طلبی کرده و حدود یک هفته قبل سخنگوی امور هنگ‌کنگ و ماکائو در دولت چین با هشدار به معترضین آنها را گروه کوچکی از جنایت‌کاران خطاب و تهدید کرد، کسانی که با آتش‌ بازی می‌کنند، با آتش نیز نابود خواهند شد.
تبدیل هنگ‌کنگ به مناقشه بین‌المللی
در همین راستا، سوای اختلافات جاری میان معترضین هنگ‌کنگی و پکن، اکنون پای برخی از قدرت‌های غربی نیز به تحولات این شهر باز شده است. در حالی که چندی قبل وزیر دفاع چین اعلام کرده بود که در‌صورت درخواست هنگ‌کنگ، پکن می‌تواند نیروی نظامی خود را به این شهر ارسال کند، دونالد ترامپ رئیس‌ ایالات متحده آمریکا در پیامی توئیتری اعلام کرده است منابع اطلاعاتی ما خبر داده‌اند، دولت چین در حال ارسال واحدهای نظامی به مرزهای این شهر است.
همزمان با این موضوع و در حالی که روز دوشنبه تلویزیون دولتی چین اقدام به پخش تصاویری از نیروهای ارتش این کشور در مرزهای هنگ‌کنگ منتشر و اعلام کرده بود که آنها مشغول مانور نظامی هستند، وزارت خارجه آمریکا دو روز قبل اعلام کرد که پکن با درخواست پهلو گرفتن دو کشتی جنگی آمریکایی در هنگ‌کنگ مخالفت کرده است. به موازات این امر و در حالی که هایکو ماس وزیر خارجه آلمان نیز از تحولات این شهر ابراز نگرانی کرده و ضمن اشاره به وخامت اوضاع، درخواست حفظ آزادی بیان را برای مردم هنگ‌کنگ مطرح کرده است، تام توگندهت رئیس کارگروه سیاست خارجی پارلمان بریتانیا خواستار اعطای تابعیت بریتانیایی به شهروندان هنگ‌کنگی شده و به روزنامه گاردین گفته است که لندن باید در همان سال 1997 و هنگام تحویل این شهر به چین، اقدام به اعطای تابعیت بریتانیایی به شهروندان هنگ‌کنگ می‌کرد.
هنگ‌کنگ در میانه تنش‌های واشنگتن و پکن
به گفته ناظران وقایع امروز هنگ‌کنگ هر علتی که داشته باشد از دو منظر می‌تواند مورد بررسی قرار بگیرد. نخست اینکه طبق اصول توسعه، ادامه حرکت متوازن میان یک ساختار بسته سیاسی با ساختار کثرت‌گرای اقتصادی به مدت زیادی نمی‌تواند دوام داشته باشد و از سوی دیگر موضوع تحولات هنگ‌کنگ می‌تواند طی هفته‌ها و ماه‌های آینده نقشی محوری در تنش‌های موجود میان ایالات متحده و چین ایفا کند.
در‌واقع همزمان با جنگ تجاری میان واشنگتن و پکن، اکنون وقایع هنگ‌کنگ عاملی خواهد بود تا این دو قدرت بین‌المللی در سطحی فراتر از مسئله تجارت و اقتصاد با یکدیگر روبه‌رو شوند. به گفته تحلیلگران، ایالات متحده بعید به نظر می‌رسد که از فرصت ایجاد شده بهره‌برداری نکند چراکه چین به عنوان یک رقیب و تهدید بزرگ برای هژمونی جهانی و قدرت آمریکا، در اولویت راهبرد امنیت ملی این کشور قرار دارد. از همین رو تحولات اخیر بین‌المللی نظیر شروع و گسترش جنگ اقتصادی، خروج آمریکا از پیمان INF و متعاقب آن استقرار موشک‌های هسته‌ای در آسیا و نیز تلاش برای تشکیل یک ائتلاف دریایی در خلیج فارس از سوی برخی از تحلیلگران به موضوع مقابله آمریکا و چین باز می‌گردد. به طور خلاصه مذاکرات صلح آمریکا با طالبان، درصورت قدرت‌گیری مجدد این گروه ژئوپلیتیک، مرزهای جنوب غربی چین و سین‌کیانگ را تهدید خواهد کرد. از سوی دیگر ایالات متحده در حال تلاش برای تشکیل یک ائتلاف دریایی در خلیج فارس است تا بتواند همچنان نیروی دریایی خود را به دریای چین روانه کند و از سوی دیگر بروز ناآرامی‌ها در هنگ‌کنگ به میزان زیادی می‌تواند دولت پکن را درگیر یک فرآیند فرسایشی امنیتی و روانی داخلی کند.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام